Avrupa Tarihi – İngiltere Demokrasi Hareketleri

INGİLTERE’DE

DEMOKRASİ

HAREKETLERİ

^ Ingiltere, de 1215 te halkın baskısı ile Magna Carta (Büyük Şart) adlı bir ferman kabul edilmiştir.

^ Bu fermana göre kimse kanunsuz ceza almayacak ve halkın onayı olmadan vergi, verilmeyecektir. Bu ferman ile kralın yetkileri kısıtlanmıştır.

^ Bir süre sonra Ingiltere parlamenter monarşi yönetimine geçmiştir.

^ 1629’da parlamento I. Charles tarafından dağıtılınca, halk Cromwell başkanlığında ayaklanmış iktidarı ele geçirerek cumhuriyeti ilan etmiştir. Cromwell ise ülkeyi diktatör gibi yönetmiş ve parlamentoyu kapatmıştır. Ölümünden sonra yine krallığa geçilmiştir.

^ Kral III. Wilhelm Dönemi’nde İnsan Hakları Bildirgesi kabul edilmiş, parlamento açılmış ve meşrutiyet rejimine geçilmişti.

Reform’un Nedenleri

REFORM’UN

NEDENLERİ

^ Hristiyanlığın temel kaynaklarına inilerek temel prensiplerinin ortaya konulması,

^ Katolik Kilisesindeki bozulmaları gidermek için yenilik yapma düşüncesinin yayılması,

^ İncil’in her dile çevrilerek okunması sonucunda kiliseye karşı şüphe ve eleştirilerin artması,

^ Rönesans’ın da etkisiyle skolastik düşüncenin yıkılarak pozitif düşüncenin hakim olması.

neden olmuştur.

  1. YÜZYILDAN
    İTİBAREN YAŞANAN
    GELİŞMELER

^ Osmanlı ve Ispanya’nın gücü azalırken, Ingiltere ve Fransa güçlenmiştir.

^ Mezhep birliğinin bozulmasıyla

Avrupa’da Otuz Yıl Savaşları (1618-1648) yaşanmıştır. Ingiltere bu savaşa katılmamıştır.

^ Kraliçe I. Elizabeth’in merkezi otoritesini arttırmak için yaptığı uygulamalar, 1640’ta isyan çıkmasına ve bu isyan sonucunda cumhuriyetin ilan edilmesini sağlayan sürecin başlamasına neden olmuştur.

^ 17. yüzyılda Avrupa’da neredeyse her ülkede mutlakiyet rejimi uygulanıyordu.

Reform’un Sonuçları

REFORM’UN

SONUÇLARI

^ Avrupa’da din ve mezhep savaşları başlamıştır.

^ Katolik Kilisesi yeniden düzenlenmiştir.

^ Avrupa mezhep birliği bozulmuştur. Protestanlık, Kalvenizm ve Anglikanizm gibi yeni mezhepler ortaya çıkmıştır.

^ Kilise ve din adamlarının toplum üzerindeki baskıları ortadan kalkmıştır.

^ Krallar ve burjuva sınıfının kilisenin mallarına el koymaları sonucunda güçleri artmıştır.

REFORM’UN
OSMANLI’YA
ET Rl

^ Osmanlı’daki Hristiyanlara tanınan din ve vicdan özgürlüğü Reform’un Osmanlı Devleti’ni etkilemesini engellemiştir.

^ Osmanlı Devleti Hristiyan Birliği’ni parçalamak için reform hareketlerini ve mezhep ayrılıklarını desteklemiş, bu sayede devletin Avrupa içlerine ilerleyişi


^ Osmanlı’nın dinsel özgürlüğü, kilisenin Hristiyanları sömürmesini engellemesi ve Hristiyan çoğunluğun Ortodoks olması, Reform’dan etkilenmemelerine

Rönesans’ın Osmanlı’ya Etkileri

RÖNESANS’IN

OSMANLI’YA

ETKİLERİ

^ Osmanlı Devleti yükselme döneminde Avrupa’da yaşanan bilim, teknik ve mimari alanda yaşanan gelişmelerden uzak kalmıştır.

^ Bu durum sonraki dönemlerde Osmanlı’nın Avrupa’nın gerisinde kalmasına ortam hazırlamıştır.

 

REFORM

^ 16. yüzyılda katolik mezhebindeki bozulmalar karsısında ilk olarak Almanya’da başlayan dinde yeni düzenlemeler yapılmasına Reform denir.

^ Öncüsü Martin Luther olmuştur.

REFORM’UN

NEDENLERİ

^ Hristiyanlığın temel kaynaklarına inilerek temel prensiplerinin ortaya konulması,

^ Katolik Kilisesindeki bozulmaları gidermek için yenilik yapma düşüncesinin yayılması,

^ İncil’in her dile çevrilerek okunması sonucunda kiliseye karşı şüphe ve eleştirilerin artması,

^ Rönesans’ın da etkisiyle skolastik düşüncenin yıkılarak pozitif düşüncenin hakim olması.

Avrupa Tarihi – Rönesans’ın Nedenleri

RÖNESANS’IN

NEDENLERİ

^ Matbaa ile kitapların geniş kitlelere dağıtılması ve düşünce hayatının gelişmesi,

^ Latin ve Yunan klasiklerinin incelenmesi ve hümanizm hareketlerinin başlaması,

^ Avrupa’nın zenginleşmesi ile sanata ve bilime önem veren mesen sınıfının sanatçı ve bilim adamlarını koruması,

^ Skolastik düşüncenin değer kaybetmesi, ^ Farabi, İbni-i Sina ve İbn-i Rüşt gibi İslam bilginlerinin eserlerini tercüme ede Avrupalılarda akılcı düşüncenin öne çıkması,

^ İstanbul’un fethi sonucunda bilim adamlarının İtalya’ya gitmesi.

RÖNESANS’IN

SONUÇLARI

^ Avrupa’da resim, heykel, edebiyat ve mimari üst düzeyde gelişme göstermiştir.

^ Incil Latince’den Avrupa dillerine çevrilip okutulduğu için kiliseye olan güven azalmıştır. Reform hareketlerine ortam hazırlamıştır.

^ Skolastik düşünce yıkılarak yerini deney ve gözleme dayalı düşünce almıştır.

^ Pozitif ve özgür düşünce, bilim alanında yeni buluşların ortaya çıkmasına neden olmuştur.

^ Reformun yaşanmasında da etkili olmuştur.

Avrupa Tarihi – Alınan Tebirler

coğrafi keşifler

KARŞISINDA ALINAN
TEDBİRLER

^ Yavuz Sultan Selim Döneminde Mısır fethedilerek vergi gelirleri arttırılmaya çalışılmıştır.

^ Kanuni Sultan Süleyman Döneminde Hint Deniz Seferleri düzenlenerek İspanyol ve Portekizli korsanlara karşı mücadele edilmiştir.

^ K.S.S. Döneminde Fransa’ya verilen kapitülasyonlarla Akdeniz ticaretini canlandırmaya çalışmıştır.

^ Sokulu Mehmet Paşa Baharat Yolu ticaretini tam anlamıyla kontrol edebilmek için Süveyş Kanalı Projesi; İpek Yolu için Don-Volga Projesi hazırlamıştır ancak uygulanamamıştır.

RÖNESANS

^ 15. ve 16. yüzyıllarda önce İtalya’da başlayan daha sonra diğer Avrupa ülkelerine de yayılan edebiyat, sanat, düşünce ve bilim alanlarındaki yenilik, gelişme ve anlayışlara Rönesans denir.

Avrupa Tarihi – Coğrafi Keşiflerin Sonuçları

KEŞİFLERİN SONUÇLARI

^ Bilinmeyen yerler ve kıtalar

Keşfedilmiştir. Denizcilikte gelişmiş olan İspanya ve Portekiz koloniler kurarak sömürge imparatorluklar oluşturmuştur.

^ Avrupa’ya bol miktarda altın ve gümüş getirilmiş, burjuva sınıfı güçlenmiştir.

^ Ticaret yollarının güzergâhı değişmiş, İpek ve Baharat yolları önemini kaybetmiştir.

^ Amerika’ya göç başlamış, yerli nüfus azalmıştır.

^ Dünya’nın yuvarlak olduğunun

Anlaşılmasıyla kiliseye güven azalmıştır.

^ Yeni keşfedilen yerlerde Hristiyanlık yayılmıştır.

^ Amerika’da köklü uygarlıkların varlığı anlaşılmıştır. (Maya, Aztek, Inka)

COĞRAFİ KEŞİFLERİN OSMANLI DEVLETİNE ETKİLERİ

^ Osmanlı’nın elindeki İpek ve Baharat Yolları önemini kaybetmiştir.

^ Vergi gelirleri azalmış, ticareti

Canlandırmak amacıyla kapitülasyonlar arttırılmak zorunda kalınmıştır.

^ Avrupa’ya bol miktarda altın ve gümüş girmesi, Osmanlı’da enflasyonu arttırmıştır.

^ Halk ve zanaatkâr işsiz kalmış, bu durum ekonomik sıkıntılara ve Celali İsyanlarına zemin hazırlamıştır.

^ İpek ve Baharat yollar 1869’da Süveyş ve 1952’de Don – Volga kanallarının

Avrupa Tarihi – coğrafi keşifler

COĞRAFİ

KESİFLER

*03

^ İpek ve Baharat Yollarının Osmanlı Devletinin elinde olması Avrupayı yeni yollar aramaya itmiştir.

^ 15. ve 16. yüzyıllarda pek çok yer keşfedilmiştir.

^ 1487’de Portekizli Bartolomeu Dias Ümit Burnu keşfetmiştir.

^ 1498’de Vasco de Gama Ümit Burnu’nun Hint Okyanus’una çıkmasını ve Hindistan’a giden ticaret yollarının bulunmasını sağlamıştır. Böylece Baharat Yolu’nun kontrolü Portekiz’e geçmiştir.

^ 1492 de İtalyan denizci Christophe Colomb Orta Amerika’ya ulaşmıştır. 1499’da Amerika Vespucci yeni bir kıta olduğunu açıklamıştır.

^ Amerika’nın keşfinden sonra Portekizli denizci Macellan ve ölümünden sonra yolculuğu devam ettiren Del Kano dünyanın yuvarlaklığını kanıtlamıştır.

Avrupa Tarihi – Avrupa’da Yaşanan Teknolojik Gelişmeler

AVRUPA’DA YAŞANAN
TEKNOLOJİK GELİŞMELER

ى Haçlı Seferleri ile birlikte barut, matbaa, pusula gibi buluşlar İslam dünyasından Avrupa’ya taşınmıştır.

ى Avrupalı kaşif ve tüccarların Müslüman ülkelerle ilişki kurması Avrupa’da aydınlanma dönemini başlatacak yeniliklerin, Batı’ya aktarılmasını sağlamıştır.

14 ى.Yüzyılda barut kullanımı başlamış, daha sonra ağır top teknolojisi gelişmiştir.

ى Matbaanın kullanılmasıyla çok sayıda kitap ucuza basılmış ve okuma yazma oranı artmıştır. Böylece Rönesans ve Reform hareketlerine neden olacak gelişmeler yaşanmaya başlamıştır.

ى Pusula ile yeni yerler keşfedilmiş ve bu yerlerin zenginlikleri Avrupa’ya gelmiştir. Sömürgecilik başlamıştır.

Avrupa Tarihi

 

AVRUPA TARIHI

^ Batı Roma’nın yıkılmasıyla, toprak egemenliğine dayalı feodalite (derebeylik) rejimi güçlenmiştir.

^ Taht kavgaları ve uzun süreli savaşlar nedeniyle halk derebeyliklerin himayesine girmiş ve krallar merkezi otoritesini kaybetmeye başlamıştı.

^ Sınıf farklılıkları oluşmuş ve halkın durumu kötüleşmiştir.

^ Toprak üzerinde yaşayan köylüler senyörlerin malı sayılıyordu.

Senyörler ordu kurup, şatolar, kaleler inşa etmişlerdir.

AVRUPA TARİHİ

^ 15. yüzyıldan itibaren yeni kıtalara  yapılan göçler ve savaşlar neticesinde nüfusun azalması dere beyliklerin askeri güçlerini olumsuz etkilemiştir.

^ Haçlı Seferleri’ne katılan derebeyliklerin hayatlarını ya da servetlerini kaybetmeleri krallıkların yeniden güçlenmesine neden olmuştur.

^ İstanbul’un fethi sırasında önemi anlaşılan toplar feodalitenin yıkılmasına büyük katkı sağlamıştır.

^ Coğrafi keşifler ile Avrupa’nın ekonomik yapısında önemli değişiklikler olmuştur. Yeni keşfedilen yerlerden getirilen madenlerle zenginlik ölçüsü olan toprak, yerini altın ve gümüşe bırakmıştır